Kırıkkale'de Türk Evi Yaptırmak

Kırıkkale'de ahşap, taş ve doğal malzemelerle geleneksel bir Türk evi yaptırmak mı istiyorsunuz? Hayalinizdeki evi anlatın — ücretsizdir ve sizi hiçbir şeye bağlamaz. Kırıkkale ve çevresinde bu işi yapan bir mimar, usta ya da zanaatçıysanız, siz de aramıza katılın.

Kırıkkale, İç Anadolu'nun karasal yaylasında taşı ve kerpici bir arada kullanan bir yapı geleneğine sahiptir. Geleneksel Kırıkkale evi çoğunlukla iki katlıdır: alt kat yığma taşla kagir olarak örülür, üst kat ise kerpiç ve ahşabın birlikte çalıştığı daha hafif bir yapıya bırakılır. Dış duvarlarda dayanıklılık için taş, iç bölmelerde ısıyı tutan ve kolay şekillenen kerpiç tercih edilir. İl uzun süre Ankara'ya bağlı kaldığından, bu yapım biçimi Kırıkkale'nin sivil mimarisini komşusu Ankara'nın geleneksel konut dokusuna belirgin biçimde yakınlaştırır.

İlin geleneksel evleri en yoğun olarak Keskin ilçesi ve çevresinde, Hasandede beldesinde toplanmıştır ve bu yapıların önemli bir bölümü tescilli kültür varlığı olarak korunur. Keskin, aynı zamanda buradan yetişen ressam Rahmi Pehlivanlı'nın memleketidir; ilçenin taş ve kerpiç dokulu eski konakları, bu köklü sivil mimari geleneğin bugüne kalan örnekleridir. Delice yönündeki köylerde, özellikle Konur çevresinde görülen kalın duvarlı taş evler ise aynı geleneğin kırsal karşılığını belgeler; böylece Kırıkkale'nin hem kentli hem kırsal konut dokusu bir arada okunabilir.

Bu evler, yazı sıcak ve kuru, kışı sert ve karlı geçen karasal iklime doğrudan cevap verir. Kalın taş ve kerpiç duvarlar bir termal kütle gibi davranarak gündüzün sıcağını içeri geç taşır, kışın ise iç ısıyı uzun süre tutar. Odaların ortak bir iç sofaya açıldığı, dışa nispeten kapalı plan; alınlıklı pencere düzeni ve duvara işlenmiş gömme dolaplar, hem mahremiyeti hem de yaylanın keskin ısı farkına karşı korunağı sağlayan çözümlerdir. Taş alt kat depo ve hizmet mekânı olurken, yaşam üst kata çekilir.

Bu miras, bugünün Kırıkkale konutuna doğrudan yorumlanabilir. İç sofalı plan, evin ısıtılıp soğutulan çekirdeğini toplayan merkezi bir yaşam holüne dönüşebilir; taş alt kat ile kerpiç üst katın kademelenmesi, çağdaş yalıtım katmanlarıyla desteklenmiş taş-benzeri bir kaide ve nefes alan bir üst kabuk olarak yeniden kurulabilir. Keskin ve Hasandede evlerinin pencere düzeni ile gömme dolap fikri, yöreye ait bir kimlik dili olarak modern cephede ve iç mekânda yaşatılabilir; böylece yeni yapı, yerinden kopuk bir tip proje değil, Kırıkkale'nin kendi diline ait bir ev olur.

Yörenin kendi malzemesi, sağlıklı ve sürdürülebilir yaşam açısından da avantajlıdır. Kerpiç nem alıp vererek iç havayı dengeler ve nefes alan bir duvar oluşturur; taşın yüksek termal kütlesi ise mekânı hem serin hem dengeli tutarak mekanik ısıtma-soğutma yükünü düşürür. Taş ve toprağın büyük ölçüde yaylanın kendisinden temin edilebilmesi taşımayı ve gömülü karbonu azaltır; kalın duvarlı, iç sofalı düzenin sağladığı pasif iklimlendirme de enerji tüketimini kendiliğinden aşağı çeker. Bunlar reklam vaadi değil, geleneğin zaten kanıtlanmış pratikleridir.

Bugün Kırıkkale'de bu evlerin bir kısmı ayakta kalmaya çalışırken, hem niteliksiz restorasyonları düzeltmek hem de geleneği doğru okuyan yeni evler yapmak için taş ustalığını, kerpiç ve ahşap işçiliğini bilen ellere ihtiyaç büyüktür.

Hayalinizdeki ev için evinizi anlatın. Kırıkkale'da ahşabı, taşı ve geleneksel işçiliği bilen bir usta ya da zanaatçıysanız aramıza katılın.