Ordu'da Türk Evi Yaptırmak

Ordu'da ahşap, taş ve doğal malzemelerle geleneksel bir Türk evi yaptırmak mı istiyorsunuz? Hayalinizdeki evi anlatın — ücretsizdir ve sizi hiçbir şeye bağlamaz. Ordu ve çevresinde bu işi yapan bir mimar, usta ya da zanaatçıysanız, siz de aramıza katılın.

Ordu, Karadeniz'in ağır yağışına ve dağlık coğrafyasına ahşabı ustaca yorumlayan bir yapı geleneğine sahiptir. Yöresel konut çoğunlukla zemin katı yöredeki kesme ve yığma taşla örülen, üst katları ise iç kesimlerin ormanlarından gelen kestane ve göknar keresteyle kurulan iki katlı bir düzendir. Doğu Karadeniz'e özgü 'göz dolma' ve 'muskalı dolma' tekniğinde ahşap iskeletin araları taş ve harçla doldurulur; böylece hem depreme karşı esneyen hem de nefes alan bir duvar elde edilir.

Merkez Altınordu'nun Taşbaşı semti, adını taşıdığı taş dokusuyla kentin en eski yerleşim çekirdeğini oluşturur; buradaki Taşbaşı Kilisesi ve çevresindeki kâgir yapılar 19. yüzyıl taş işçiliğini bugüne taşır. Aynı dönemden kalan Paşaoğlu Konağı, zemin katı kesme taş, üst katları ahşap cumbalarla öne çıkan yapısıyla geleneksel Ordu evinin en görkemli örneğidir ve bugün Etnografya Müzesi olarak korunur. Kıyıya inildiğinde Fatsa'ya bağlı Bolaman beldesindeki denize taşan ahşap konak, Perşembe'nin kıyı evleri ve Kabadüz'deki Çambaşı yaylasının serander'li ahşap dağ evleri yörenin farklı yüzlerini gösterir.

Ordu, Karadeniz'in en çok yağış alan illerinden biridir; yılın büyük bölümü yağmurlu ve yüksek nemli geçer. Bu yüzden evler suyu hızla akıtan dik eğimli çatılar ve yağmuru duvardan uzak tutan geniş saçaklarla örtülür; eski örneklerde çatı 'hartama' denen ahşap padavralarla kaplanırdı. Yamaca kurulan ev, güneşi ve deniz ile vadi manzarasını almak için cumbayla dışarı çıkar; içeride odaların açıldığı 'sofa' ya da 'hayat' ısınması kolay bir çekirdek oluşturur, serander ise fındık ve tahılı rutubetten ve kemirgenden korumak için ayakları üzerinde havada durur.

Bu miras bugünün konutuna doğrudan tercüme edilebilir: taş bir bodrum ya da zemin üzerine oturan kestane veya lamine ahşap üst kat, Ordu'nun nemli ikliminde hem sağlam hem sıcak bir kabuk verir. Cumbanın yerini vadiye yahut denize bakan geniş camlı bir çıkma, serander'in işlevini ise havadar bir ahşap depo ya da gölgelikli teras alabilir; geniş saçak çağdaş detaylarla sürdürülerek ahşap cephe yağmurdan korunur. 'Muskalı dolma' dokusu da tümüyle taşınmasa bile, iç duvarda veya cephede görünür ahşap-taş örgüsüyle çağdaş bir tasarım diline dönüştürülebilir.

Yörenin kendi malzemesi sağlıklı yaşam açısından da tutarlıdır. Kestane ve göknar gibi yerel ahşap havadaki nemi soğurup geri vererek iç iklimi dengeler; taş duvarın termal kütlesi yaz sıcağını geciktirir, kışın ısıyı tutar. Kereste ve taşın yakın dağdan, dereden ve orman içinden gelmesi taşıma yükünü ve karbonu düşürür; dik çatı, geniş saçak ve yükseltilmiş depo gibi çözümler mekanik cihaza yaslanmadan pasif bir iklimlendirme sağlar. Doğru bakılan ahşap-taş bir ev, parça parça onarılabildiği için ömür boyu sürdürülebilir kalır.

Bugün Ordu'da hem Paşaoğlu Konağı gibi tescilli yapıların restorasyonu hem de yaylalarda geleneksel çizgide yeni ahşap evler ilgi görüyor; bu işler taş ustalığını ve Karadeniz ahşap işçiliğini bilen elleri gerektiriyor.

Hayalinizdeki ev için evinizi anlatın. Ordu'da ahşabı, taşı ve geleneksel işçiliği bilen bir usta ya da zanaatçıysanız aramıza katılın.